Kültür Başkenti Sadece Bize Kültür Başkenti mi?
Arkadaşlarımdan biri İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti çalışmalarında yer almak için gönüllü olmuştu. Bu gönüllü takımın nasıl bir yapısının olduğunu, nasıl eğitildiklerini sordum kendisine. Gönüllü olmakla bitmiyordu herhalde iş…
Bana bir oryantasyon toplantısı yaptıklarından bahsetti. Bu noktada anlattığı bir şey dikkatimi çekti. Bu oryantasyon toplantısında grup liderlerinden birine “Peki biz Kültür Başkenti deyip duruyoruz? Yurtdışında nasıl algılanıyor bu iş? Onlar nasıl bakıyor olaya?” diye sormuş. Fakat bu soruya adam akıllı cevap verebilecek kimseyi bulamamış. Kem küm edip durmuş karşısındakiler..
Siz hiç düşündünüz mü; Avrupa Kültür Başkenti ne anlama geliyor? Neden bu kadar önemli? Ya da önemli mi? Avrupa’da bu iş nasıl algılanıyor, Avrupa nasıl bir değer biçiyor bu projeye…?
Benim bu yazıyı yazma nedenim ise bambaşka. Venedik’teki St. Marco Meydanı ünlüdür. Çoğu insan bilir.. İşte orada devasa bir bilboard ile karşılaştım. Restorasyonu süren bir binanın tüm cephesini kapsıyordu. Yaklaştıkça bilboarddaki resim tanıdık gelmeye başladı; İstanbul’du. Şaşırmakla birlikte mutlu oldum. St. Marco Meydanının ortasında koskoca bir İstanbul reklamı ile karşılaşmak gerçekten hoş.
Ondan bir-iki gün sonra aynı benzer büyüklükte olmasa da aynı reklamı Roma’daki Piazza Navona‘da gördüm. Ve daha iki gün önce Londra’daki bir arkadaşımdan laf arasında aynı reklamın Londra’da da yer aldığını öğrendim. Evet, projenin yurtdışı ajansı işi ciddiye almış gözüküyor. Bu bahsettiğimiz şehirler ve meydanlar belki de reklam yapmak için en pahalı yerler.. Diğer yandan turistlerin yoğunluğunu düşünürsek de en etkili yerler diyebiliriz.
Şimdi gelelim tekrar sorulara; buna değer mi? Evet İstanbul için değer ama, peki bu Kültür Başkenti de neyin nesi? O kadar mühim bir şey mi?
Kişisel görüşüm hayır! Size 2011 yılının kültür başkentlerinin Turku(Finlandiya – 176.000), Tallinn(Estonya – 407.000) olduğunu söylesem? 2012′de de Maribor(Slovenya – 119.000) ve Guimaraes(Portekiz -52.000 )‘in olacağını? Ve hatta 2009′da Vilnius(Litvanya – 558.000) ve Linz(Avusturya – 189.000)‘in Avrupa Kültür Başkenti seçildiğini..? İstanbul’un da bu sene Essen(Almanya – 578.000) ve Pecs(Macaristan – 156.000) şehirleriyle eşdeğer şekilde Avrupa Kültür Başkenti olduğunu söylersem sanırım daha fazla çene yormama gerek kalmaz.
Özetle Kültür Başkenti Avrupa’da ünvan verilmeyen şehir bırakmamak amacıyla oluşturulmuş bir şey gibi geliyor bana. Nitekim Berlin, Paris, Amsterdam, Prag 10-15 yıl önce savmışlar sıralarını. İstanbul ise yeni gelmiş sanki akıllara. İşi ciddiye almak güzeldir ama abartmakla arasında ince bir çizgi vardır.
Son not olarak ekleyeyim, Türkiye’den bir sonraki kültür başkentinin 2022 yılında olması planlanıyor.
